• De ondertekenaars van de nieuwe bestuursovereenkomst: direct starten met integratie.

    Renzo Gerritsen

Integratie vanaf dag één

Zestien gemeenten in de regio Utrecht hebben afgesproken bij de opvang van asielzoekers direct te beginnen met integratie. In het AZC moet al gestart worden met opleiding, werk en taal. Ook moeten statushouders van AZC's naar gemeenten binnen dezelfde regio doorstromen. De plannen moeten bijdragen aan een versnelde integratie van asielzoekers in de regio.

Marijke Dekker

 

Met de nieuwe aanpak willen de gemeenten, waaronder Wijk bij Duurstede, Houten en Bunnik, een snellere start van de integratie en een waardevolle wachttijd in de asielzoekersopvang realiseren. 

Begin dit jaar is een aantal gemeenten gestart met een pilot waarbij de gemeentelijke intake gericht op werk, inkomen en opleiding in de AZC's plaatsvindt. Statushouders kunnen daarna op basis van hun talenten en ambities al aan een inburgeringstraject beginnen. Het is de bedoeling dat eind 2017 alle U16-gemeenten samen met Vluchtelingenwerk, welzijnsorganisaties en sociale diensten op deze manier werken. Zo wordt de wachttijd in het AZC meer ingezet om de integratie op gang te brengen.

INTENSIEF In veel gemeenten worden statushouders al actief en intensief begeleid bij de integratie in de lokale samenleving, zegt Anneke Doeven, coördinator van Vluchtelingenwerk-Samenspraak Bunnik. "Wij zijn voorstander van de plannen, maar voor een groot deel gebeurt het hier al. Zodra statushouders hier wonen, krijgen ze een maatschappelijk begeleider. En bij de start van het inburgeringstraject ook een taalcoach. Verder krijgt iedereen, dankzij donaties aan het Steunfonds Vluchtelingen Bunnik, een laptop. We helpen onder meer bij het inrichten van het huis, het aanvragen van de uitkering en het plaatsen op een inburgeringscursus. Ook vrijwilligerswerk komt al snel in beeld. Na ongeveer 6 tot 9 maanden starten we met gesprekken over werk. We begeleiden een statushouder twee tot drie jaar, en daarbij gaat het om een doorlopende lijn."

DAG ÉÉN Het is een goed streven om eerder met integratie te beginnen, stelt ze. "In een AZC kan inderdaad al veel voorwerk worden gedaan. Goed om opleidingen, diploma's, talenten en ambities al in kaart te brengen. Ook om bij plaatsing daarmee rekening te houden: iemand die boer wil worden, moet je niet in hartje Utrecht plaatsen. De rolverdeling moet nog bepaald worden: doet het COA of wij zo'n assessment? Hoewel we als kleine organisatie op enig moment tegen grenzen aanlopen, sta ik ervoor open."

Ze betwijfelt of het haalbaar is om in het AZC al te beginnen met taal én opleiding én werk. "Dit hangt af van de persoon. Behalve het in kaart brengen van opleiding, diploma's en werkervaring, kan alvast gestart worden met het inburgeringstraject. Maar de echte integratie komt pas op gang als men gehuisvest is en vandaaruit zijn leven weer kan opbouwen." 

"De taal leren is dan het allerbelangrijkste. Bovendien hebben vluchtelingen vaak veel meegemaakt, zijn er zorgen over achtergebleven familie en over de situatie in het land van herkomst. Ook moeten ze wennen aan de waarden en normen die hier gelden."

AAN HET WERK Op dit moment heeft één op de drie in Nederland wonende statushouders tussen 15 en 64 jaar een betaalde baan; velen zijn duurzaam afhankelijk van een bijstandsuitkering. Door eerder te starten met begeleiding naar werk, willen de gemeenten ervoor zorgen dat meer statushouders in hun eigen onderhoud kunnen voorzien. In het belang van vluchteling én samenleving.

Vluchtelingenwerk-Samenspraak Bunnik biedt sinds januari 2016 nu ook werkcoaching. "Samen met een coach gaat de statushouder op zoek naar werk, zo nodig in combinatie met een opleiding", vertelt Doeven. "Samen onderzoeken ze welke mogelijkheden er zijn. Daarbij kunnen we gebruikmaken van een groot netwerk."

De resultaten zijn hoopgevend. "Iemand volgt nu een mbo-opleiding en werkt 's avonds in de horeca, een ander doet een hbo-studie verpleegkunde, een derde werkt, net als in het land van herkomst, als tandtechnicus en weer een ander werkt parttime bij een beveiligingsbedrijf in Houten. Het zijn al mooie resultaten."

BETREKKEN Gemeenten en COA maken binnenkort afspraken over de verdere invulling van de nieuwe aanpak. Doeven hoopt daarbij betrokken te worden. "Wij hebben, net als andere vluchtelingenorganisaties in de regio, een schat aan kennis en ervaring. We gaan graag met de gemeenten in gesprek over de exacte invulling van de plannen en onze rol daarin. Het bevorderen van de integratie van vluchtelingen is in ieders belang en het is mooi dat uit de bestuursovereenkomst blijkt dat de gemeenten zich ervoor inzetten."

Kijk ook op www.vwsbunnik.nl