• Ko Vernooij voor 't Heerenhuis, de ouderlijke boerderij aan de huidige Granietsteen.

    Frank Magdeleyns
  • Het geheel herstelde 'Heerenhuis' in 1958

    Utrechts Archief

De vliegtuigbom die insloeg bij de familie Vernooij

HOUTEN Op zondagochtend 3 december 1944 bombardeerden geallieerde vliegtuigen de spoorlijn bij Houten. Hiermee werd geprobeerd de logistiek van de Duitse bezetter richting de frontlinie in het Rivierengebied te ontregelen. Tijdens het bombardement sloeg een afdwalende bom ruim 350 meter verderop, in bij de 19e eeuwse boerderij 't Heerenhuis van de familie Vernooij aan de toenmalige Schalkwijkseweg.

Ko Vernooij kan het zich als 7-jarig kind nog goed herinneren. "Mijn vader was die ochtend naar de kerk. Mijn moeder was met de kinderen thuis. In het voorhuis zaten sinds kort een stuk of acht Duitsers ingekwartierd", zegt Vernooij. Dat gebeurt die dagen bij meerdere boeren in de buurt. Deze soldaten moesten allerlei werkzaamheden uitvoeren, zoals het graven van mansgaten langs de weg, waar kon worden gescholen als er een luchtaanval was. "Wat ze precies deden weet ik niet, maar er was wel een belangrijke officier bij. We hadden ineens telefoon in huis", constateert Vernooij

Op het moment dat de luchtaanval honderden meters verder aanvangt, zijn de Duitse soldaten met elkaar aan het kaarten. "Mijn moeder vertrouwde het niet en stelde voor om met alle kinderen naar het achterhuis te gaan. We stonden daar vervolgens tussen de koeien te wachten tot het weer rustig werd. Op één na, bleven de Duitsers onverstoord doorkaarten", zegt Vernooij.

Ineens is er een enorme harde knal. In de schuur naast het huis slaat een verdwaalde vliegtuigbom in. Een grote stofwolk verschijnt in het achterhuis waar moeder Vernooij en de kinderen staan. Ko Vernooij vertelt: "De bom explodeerde op 5 tot 6 meter afstand van de plek waar de Duitsers aan het kaarten waren. Ze liepen daarna door het huis en riepen 'Keller Keller'. Ze wilden nu ook een schuilplaats hebben."

Moeder Vernooij wacht niet langer af en vlucht met de kinderen het huis uit naar een oom en tante die een halve kilometer verderop aan de Houtensewetering wonen. Onderweg schuilen ze twee keer, omdat er een nieuwe bombardementen zijn.

GROTE RAVAGE Wanneer Ko Vernooij aan het begin van de avond met zijn broers en zusjes terugkomt ziet hij de ravage. "Mijn vader zat op het dak in de stromende regen de pannen terug te leggen. Door de explosie was de kap van het voorhuis omhoog gekomen en op dezelfde plek neergevallen. Alle pannen waren verschoven en een aantal lag gebroken op de grond. Ook de ramen waren gesneuveld. De grote stenen schuur naast het huis was helemaal weg. Er stond nog een muurtje van een halve meter hoog. Ook een van de twee hooibergen was verdwenen", beschrijft Vernooij.

In het weiland tegenover het huis (tussen waar nu Leisteen en Torenmuur liggen) blijkt de vliegtuigbom een spoor te hebben achtergelaten. "De bom was in eerste instantie in het weiland terechtgekomen en trok een spoor van 5 a 6 meter lang door het weiland. Vervolgens schoof de bom langs de brug over de wetering tegenover het huis en explodeerde in de schuur", analyseert hij.

PAARDENVLEES IN DE BOMEN Met de twee werkpaarden in de schuur loopt het minder goed af. Tussen de brokken steen van de schuur vinden ze stukken paardenvlees. "Het paardenvlees hing ook in de bomen. Mijn vader heeft aan mensen die bij de boerderij kwamen stukken vlees meegegeven. Ook de kippen in de schuur hadden het niet overleefd."

Bij het bombardement raakt een persoon lichtgewond vertelt Vernooij: "Een Duitser die bang was voor de bombardementen, had de kaartende groep al eerder verlaten en school achter het huis. Hij werd geraakt door een scherf in zijn been en moest naar het ziekenhuis of dokter. Het was een geluk dat in de schuur geen auto met munitie stond, zoals de bedoeling was, anders waren er meer gewonden gevallen." De Duitse soldaten vertrokken direct na het bombardement.

Het huis van Vernooij was niet het enige huis dat deze ochtend werd getroffen. Ook een huis aan de Leedijk direct naast de spoorlijn, werd geraakt door een bom.

Label:

Houten Toen